Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ι Κ Η Κ Ρ Ι Σ Η : Η Ε Π Ο Μ Ε Ν Η Μ Ε Ρ Α
Κυρίες και κύριοι,
Σας καλωσορίζω στην 48η Eτήσια Γενική Συνέλευση της Ομοσπονδίας Εργοδοτών και Βιομηχάνων και σας ευχαριστώ που είστε εδώ, μαζί μας σήμερα. Η παρουσία σας ερμηνεύεται από το διοικητικό συμβούλιο, τα στελέχη και τα μέλη της Ομοσπονδίας ως ένδειξη της κοινής αγωνίας μας για το μέλλον και ως επιβεβαίωση της ανάγκης που όλοι αισθανόμαστε να συνεισφέρουμε για να επαναφέρουμε την οικονομία μας σε πορεία ανόρθωσης.
ΤΟ ΚΥΠΡΙΑΚΟ
Τα οράματά μας για την Κύπρο είναι μεγάλα. Γνωρίζουμε όμως καλά ότι για να πραγματωθούν με ασφάλεια και επιτυχία περνούν μέσα από τον αγώνα για την επανένωση της πατρίδας μας και την απαλλαγή της από την κατοχή.
Ως οργάνωση που κατεξοχήν εκπροσωπεί την πρωτοβουλία και την επιχειρηματικότητα, θέλουμε να επικροτήσουμε την ανάληψη πρωτοβουλιών από τον πρόεδρο της Δημοκρατίας, που έχουν οδηγήσει σε μια νέα κινητικότητα το κυπριακό πρόβλημα, σε ένα νέο διεθνές ενδιαφέρον και μια νέα συστράτευση δυνάμεων με στόχο τη λύση και την επανένωση της Κύπρου.
Ο επιχειρηματικός κόσμος έχει πλήρη γνώση και συνείδηση ότι η λύση του Κυπριακού είναι το πιο μεγάλο και το πιο σύνθετο επιχειρηματικό σχέδιο, το οποίο ―όμως―μέσα στο σημερινό ευρωπαϊκό πλαίσιο, είναι περισσότερο εφικτό να προωθηθεί και να οδηγηθεί σε αίσια έκβαση. Είμαστε πεπεισμένοι ότι η υλοποίησή του, η επανένωση της αγοράς και της οικονομίας του τόπου, θα οδηγήσει σε νέες προοπτικές ανάπτυξης, οικονομικής προόδου και κοινωνικής ευημερίας, αναβαθμίζοντας τη θέση και τον περιφερειακό ρόλο της Κύπρου, η οποία θα εισέλθει οριστικά και αμετάκλητα στη ζώνη της σταθερότητας, και θα μπορεί επάξια να διαδραματίζει ρόλο στο ευρωπαϊκό γίγνεσθαι.
Καταθέτουμε για άλλη μια φορά τη δέσμευσή μας για συλλογική ευθύνη στην υπόθεση της ελευθερίας και της επανένωσης της πατρίδας μας και την πλήρη στήριξη στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
Στους δώδεκα μήνες που μεσολάβησαν από την προηγούμενη μας συνέλευση έγιναν πολλά και σημαντικά. Ο κόσμος βιώνει σήμερα μια οικονομική κρίση η οποία όπως όλοι ομολογούν δεν έχει προηγούμενο, τουλάχιστον τις τελευταίες επτά δεκαετίες. Μια κρίση την οποία ελάχιστοι είδαν να έρχεται και λιγότεροι προέβλεψαν το εύρος της. Είδαμε κολοσσούς να καταρρέουν, μεγάλες επιχειρήσεις να κλείνουν από τη μια στιγμή στην άλλη, εισηγμένες εταιρίες να χάνουν την κεφαλαιακή τους αξία σε χρόνους ρεκόρ και χιλιάδες εργαζόμενους να χάνουν τη δουλειά τους χωρίς προοπτική επανεργοδότησης.
Θύμα της κρίσης, χωρίς να ευθύνεται καθόλου, είναι και η Κύπρος. Η μικρή μας οικονομία δέχεται κτυπήματα και όπως ορθά εκτιμάται, ίσως βιώσουμε και χειρότερες ημέρες. Ο τουρισμός, η οικοδομική βιομηχανία και άλλοι τομείς της οικονομίας μας, έχουν ήδη εγκλωβισθεί στα γρανάζια μιας νοσηρής οικονομικής πραγματικότητας της οποίας το τέρμα δεν μπορεί ακόμα να εντοπισθεί με ακρίβεια.
Η ανεργία έχει ήδη ανέλθει σε ποσοστά ασυνήθη για την Κύπρο, η ρευστότητα των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων φαίνεται ότι δεν βρίσκεται στα επιθυμητά επίπεδα, παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις, ο ρυθμός ανάπτυξης της οικονομίας σημειώνει επιβράδυνση, τα δημόσια οικονομικά συρρικνώνονται λόγω της μείωσης του δείκτη καταναλωτικής εμπιστοσύνης και του μουδιάσματος γενικά της αγοράς, το δε πλεόνασμα του 2008, αναμένεται φέτος να μετατραπεί σε έλλειμμα. Το εμπορικό ισοζύγιο παρουσιάζεται ιδιαίτερα ελλειμματικό.
Το μέλλον δεν διαγράφεται ευοίωνο. Η εκτίμηση όμως αυτή πρέπει να αποτελέσει το έναυσμα για να τεθούμε όλοι σε εγρήγορση. Έχουμε συμφέρον να συνεργαστούμε όλοι μαζί ώστε η κρίση να αποτελέσει εφαλτήριο ανασύνταξης και έναρξη νέων προσπαθειών για βελτίωση των κακώς κειμένων. Η προτεραιότητα μας είναι η ανατροπή της κρίσης. Εξάλλου έχουμε ως χώρα ζήσει πολύ χειρότερες καταστάσεις και αντεπεξήλθαμε με επιτυχία τις προκλήσεις.
ΟΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΕΒ
Κυρίες, κύριοι,
Η Ομοσπονδία Εργοδοτών και Βιομηχάνων καταθέτει σήμερα από το βήμα της 48ης Γενικής της Συνέλευσης 3 και 1 προτάσεις, που έχουν μελετηθεί από όλες τους τις πτυχές. Τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε θα έχουν αναπόφευκτα επιπτώσεις στα επίπεδα απασχόλησης όχι μόνο στις επιχειρήσεις του καθαυτό τουριστικού τομέα (ξενοδοχεία, εστιατόρια, τουριστικά καταστήματα, λεωφορεία κλπ) αλλά και σε βιομηχανίες και υπηρεσίες των οποίων ο κύκλος εργασιών βασίζεται σημαντικά στον αριθμό των τουριστών. Τέτοιες είναι κυρίως βιομηχανίες τροφίμων, αναψυκτικών, γάλακτος, αλκοολούχων ποτών, καπνικών προϊόντων, υπηρεσίες ενοικίασης οχημάτων, εμπορικά καταστήματα, πολυκαταστήματα κ.λπ.
Για αντιμετώπιση της αυξανόμενης ανεργίας στους κλάδους αυτούς αλλά και γενικότερα στην οικονομία η ΟΕΒ, προτείνει τα ακόλουθα:
1. Ενεργητική αξιοποίηση των αποθεματικών του Ταμείου Πλεονάζοντος Προσωπικού
Από τα αποθεματικά του Ταμείου Πλεονάζοντος Προσωπικού (τα οποία ξεπερνούν τα 300 εκατ. Ευρώ) μπορούν να καλύπτονται για ένα τακτό χρονικό διάστημα οι νομικά υποχρεωτικές εισφορές στα διάφορα ταμεία (πλην του Ταμείου Αδειών) που συμποσούνται σε 10,5% επί του μισθολογίου, σε περίπτωση πρόσληψης ανέργου εντός των πρώτων δύο ή τριών μηνών από την ημέρα που αυτός κατέστη άνεργος (εννοείται όχι από την επιχείρηση που τον απέλυσε ή από άλλη συνδεδεμένη με αυτή).
Με δεδομένο ότι οι μισθοί πρόσληψης στους βασικούς κλάδους της οικονομίας κυμαίνονται γύρω στα 1300 ευρώ μηνιαίως ή 17,000 ευρώ ετησίως, το 10.5% των μισθών 10,000 ατόμων ισούται με ετήσια δαπάνη πέριξ των 18 εκ. ευρώ.
Η κάλυψη αυτή μπορεί να ισχύει για ένα χρόνο και σε περίπτωση απόλυσης λόγω πλεονασμού πριν την παρέλευση 12 μηνών, η σχετική δαπάνη θα επιστρέφεται από την επιχείρηση στο Ταμείο Πλεονασμού.
Ήδη σκεφτόμαστε και κάποια άλλα μέτρα για αποφυγή των απολύσεων για τα οποία πιθανόν να επανέλθουμε.
2. Αξιοποίηση των Αποθεματικών της Αρχής Ανάπτυξης Ανθρώπινου Δυναμικού (ΑνΑΔ)
Τα μόλις πρόσφατα εξαγγελθέντα σχέδια της ΑνΑΔ (μονοεπιχειρησιακά προγράμματα αρχικής και συνεχιζόμενης κατάρτισης) μπορούν να τροποποιηθούν ώστε σε όσους εγγεγραμμένους άνεργους ενταχθούν σε προγράμματα επανακατάρτισης / επανεκπαίδευσης για κάλυψη των δηλωθέντων κενών θέσεων εργασίας ή για αντικατάσταση αλλοδαπών τρίτων χωρών, να καταβάλλεται χορήγημα που να εκπροσωπεί το 75% των τελευταίων απολαβών τους.
Το χορήγημα θα μπορεί να καταβάλλεται για το διάστημα του προγράμματος κατάρτισης καθώς και για 2 – 3 μήνες μετά την πρόσληψη (για on-the-job training) ως κίνητρο σε επιχειρήσεις για αποδέσμευση αλλοδαπών και υπό την προϋπόθεση ότι δεν έχουν προβεί σε πλεονασμούς στους 12 τελευταίους μήνες.
3. Σχεδιασμός και προκήρυξη Κρατικού Βραβείου Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης
Μπορούμε να προτείνουμε τον σχεδιασμό διαγωνισμού εταιρικής υπευθυνότητας των επιχειρήσεων με κριτήρια την πρόσληψη ανέργων και την αντικατάσταση αλλοδαπών με Κύπριους ανέργους σε συνδυασμό με το μέγεθος των οικονομικών δυσκολιών που θα αντιμετωπίσουν στην 2ετία 2009-2010.
4. Συντηρητική πολιτική τιμών και εισοδημάτων
Εάν παρόλες τις δικές μας προβλέψεις οι αριθμοί των ανέργων ανέλθουν πολύ πιο πάνω από τα προσδοκώμενα επίπεδα και ενόψει της διαμορφούμενης τότε κατάστασης θα μπορούσαμε να εξετάσουμε όλοι οι εταίροι μαζί τη συγκράτηση των τιμών και των εισοδημάτων για περίοδο δύο ετών μέχρις ότου η οικονομία μας ανακάμψει και οι αριθμοί των ανέργων επανέλθουν σε λογικά επίπεδα.
Για να υλοποιηθεί η πρόταση αυτή θα πρέπει οι επιχειρήσεις να αναλάβουν δέσμευση ότι δεν θα προχωρήσουν σε αύξηση των τιμών των προϊόντων ή των υπηρεσιών τους, εκτός σε περιπτώσεις εκτάκτου ανάγκης, με γραπτές αποδείξεις και στοιχεία.
Το Συνδικαλιστικό Κίνημα, όλες δηλαδή οι συντεχνίες, της ΠΑΣΥΔΥ μη εξαιρουμένης, θα πρέπει επίσης να δεσμευθούν ότι για τα επόμενα δύο χρόνια δεν θα διεκδικήσουν αυξήσεις μισθών για τα μέλη τους. Σε ό,τι αφορά την Αυτόματη Τιμαριθμική Αναπροσαρμογή αυτή θα παραμείνει ως έχει. Θα παραχωρείται όπως μέχρι σήμερα, χωρίς την παραμικρή αλλοίωση.
Η εισήγησή μας αυτή αναμένεται ότι θα επηρεάσει τους επιχειρηματίες, σύμφωνα με τις μελέτες που έχουμε κάμει, περίπου κατά 0,9% τον χρόνο. Οι απώλειες δηλαδή που θα σημειωθούν σε επιχειρηματικό επίπεδο θα είναι της τάξης του 1,8% για δυο χρόνια. Από την πλευρά τους, οι εργαζόμενοι θα είναι σίγουροι ότι η αξία του μισθού τους και η αγοραστική τους δύναμη θα παραμείνει αναλλοίωτη για δύο χρόνια.
Καταθέτουμε τις προτάσεις μας αυτές ενώπιον όλων και απευθύνουμε πρόσκληση για συζήτηση.
ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ-ΥΠΟΜΝΗΜΑ
Κυρίες και κύριοι,
Πέραν των προαναφερθεισών προτάσεων, η Ομοσπονδία μας έχει καταθέσει εισηγήσεις για μέτρα που πρέπει να ληφθούν ώστε να αποφύγουμε τις δύσκολες ατραπούς στις οποίες έχουμε παρά τη θέληση μας εισέλθει. Με πυξίδα το όραμά μας, να αποτελούμε δηλαδή τον καταλυτικό φορέα της κοινωνικοοικονομικής ανάπτυξης και ευημερίας της Κύπρου, να είμαστε οι επιτελείς της καινοτομίας, της καθοδήγησης και της οικονομικής αναβάθμισης, ετοιμάσαμε υπόμνημα, το οποίο καταθέσαμε στους αρμόδιους υπουργούς και δημοσιοποιήσαμε για να καταστήσουμε κοινωνούς του περιεχομένου του, όλους τους Κύπριους πολίτες.
Μεταξύ των εισηγήσεών μας για τον Τομέα των Κατασκευών, που πλήττεται ιδιαίτερα τους τελευταίους μήνες, περιλαμβάνονται η δραστική μείωση των φορολογιών και των τελών, η άμεση υλοποίηση των εξαγγελθέντων δημοσίων έργων, όπως προβλέπεται στον προϋπολογισμό ανάπτυξης στο μεγαλύτερο δυνατό ποσοστό, η τάχιστη έκδοση τίτλων ιδιοκτησίας, η άμεση έκδοση πολεοδομικών αδειών για ιδιωτικά έργα και η τροποποίηση και ο εκσυγχρονισμός των υφιστάμενων σχετικών νομοθεσιών. ‘Ηδη η ΟΕΒ έχει συστήσει υπεπιτροπή παρακολούθησης της υλοποίησης των έργων.
Για τον Τουρισμό καλούμε την Κυβέρνηση, πέραν των μέτρων που έχουν ήδη εξαγγελθεί, να προχωρήσει αμέσως στη αξιοποίηση της Επιτροπής Διαχείρισης της Κρίσης η οποία να αναλάβει την άμεση εφαρμογή έκτακτων δράσεων και υλοποίηση των μέτρων που θα αποφασίζονται. Κι επειδή αναμένεται ότι η φετινή χρονιά θα είναι πολύ πιο δύσκολη από όσο εκτιμήθηκε μέχρι σήμερα, καλούμε το κράτος να αναλάβει προληπτική δράση για περαιτέρω προβολή της Κύπρου στο εξωτερικό και ενθάρρυνση του εσωτερικού Τουρισμού. Τα έκτακτα αυτά μέτρα πρέπει να επεκταθούν και να ισχύσουν και για τα επόμενα χρόνια.
Για την Κυπριακή Βιομηχανία η οποία αγωνίζεται να επιβιώσει σε ένα περιβάλλον όπου η ανταγωνιστικότητά της βάλλεται από όλες τις πλευρές, η ΟΕΒ ζητά την ενίσχυση των υφιστάμενων σχεδίων στήριξης και των χορηγιών, ενθάρρυνση της δανειστικής ικανότητας των τραπεζών ώστε και τα επιτόκια να μειωθούν αλλά και την ανάπτυξη να ενθαρρύνουν, δανειοδοτώντας με καλύτερους όρους τις επιχειρήσεις οι οποίες χρειάζονται στήριξη για να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους.
Ζητούμε επίσης επίμονα τη μείωση του κόστους της ηλεκτρικής ενέργειας καθώς και την εισαγωγή σχεδίου ασφάλισης εξαγωγών έναντι τραπεζικών και άλλων κινδύνων. Τα πρόσφατα γεγονότα που οδήγησαν στη διεθνή οικονομική κρίση, καθιστούν περισσότερο από επιβεβλημένη τη λειτουργία του σχεδίου αυτού.
Δράττομαι της ευκαιρίας να επανατονίσω τη μέγιστη σημασία των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ). Θα πρέπει κατά τη γνώμη μας να ενισχυθεί η υφιστάμενη Υπηρεσία και να δημιουργηθεί Επιτροπή για την επίβλεψη των μεγάλων ενεργειακών έργων μαζί με την κατάθεση πολλαπλάσιου κονδυλίου από ότι υπάρχει σήμερα με χρονοδιάγραμμα για επίτευξη αποτελεσμάτων εντός της πενταετίας.
Ένας άλλος ζωτικός τομέας στον οποίο η ΟΕΒ έχει δραστηριοποιηθεί εντονότατα επειδή ακριβώς πιστεύει ότι είναι εκ των ων ουκ άνευ, είναι αυτός της ανάδειξης της Κύπρου σε περιφερειακό κέντρο παροχής προϊόντων και υπηρεσιών. Στόχος είναι η χώρα μας να καταστεί το κέντρο εκείνο, όπου οι ξένοι θα βρίσκουν ό,τι χρειάζονται ώστε να ενθαρρύνονται να επενδύσουν στον τόπο μας. Η προσέλκυση ξένων επενδυτών θα πρέπει να είναι προτεραιότητα στις προσπάθειες μας για την ανάπτυξη και την ευημερία της Κύπρου.
ΕΞΑΓΓΕΛΘΕΝΤΑ ΜΕΤΡΑ
Κυρίες και κύριοι,
Η Κυβέρνηση έχει ήδη εξαγγείλει μέτρα τα οποία η ΟΕΒ χαιρέτισε, σημειώνοντας ταυτόχρονα ότι κινούνται προς την ορθή κατεύθυνση. Τα εξαγγελθέντα όμως μέτρα δεν είναι αρκετά ώστε να προσφέρουν τη βοήθεια που ο επιχειρηματικός κόσμος της Κύπρου χρειάζεται για να μπορέσει να σταθεί στο ευρωπαϊκό περιβάλλον.
Η επιμονή μας στο θέμα της μείωσης των επιτοκίων δεν είναι χωρίς αιτία. Τα δανειστικά επιτόκια στο ύψος που βρίσκονται σήμερα, είναι εξοντωτικά για τους επιχειρηματίες και γενικά για το οικονομικό γίγνεσθαι της Κύπρου. Θα πρέπει πάραυτα να ληφθούν τέτοια μέτρα ώστε όχι μόνον η μείωση των επιτοκίων να ενθαρρυνθεί αλλά και να γίνει επιτέλους πράξη. Δεν είναι δυνατόν να επανεύρουμε την ανταγωνιστικότητά μας αν είμαστε υποχρεωμένοι να παράγουμε πληρώνοντας κόστα πέραν των δυνατοτήτων μας.
Το κρατικό μισθολόγιο, είναι άλλο ένα θέμα το οποίο θέσαμε επανειλημμένα ενώπιον της Κυβέρνησης. Θα πρέπει επιτέλους να συγκρατηθεί για να σταματήσει να αντλεί τους πόρους εκείνους οι οποίοι μπορούν να διοχετευθούν σε άλλους παραγωγικούς τομείς της οικονομίας.. Η εισήγησή μας αγγίζει το κοινωνικό πρόβλημα το οποίο δημιουργεί η ανισοσκέλεια των απολαβών μεταξύ δημοσίων και ιδιωτικών υπαλλήλων.
ΓΡΑΦΕΙΟΚΡΑΤΙΑ
Ένα άλλο σημαντικότατο πρόβλημα το οποίο η Κυβέρνηση έχει υποχρέωση να επιλύσει αμέσως, σήμερα περισσότερο από ποτέ στο παρελθόν, είναι αυτό της γραφειοκρατίας, του υδροκέφαλου αργοκίνητου συστήματος το οποίο ταλανίζει όχι μόνον τον ιδιωτικό τομέα, αλλά και το ίδιο το κράτος. Τρανό παράδειγμα, η καθυστέρηση στην έναρξη των δημοσίων έργων που έχουν εξαγγελθεί, τα οποία θα συμβάλουν στην ανάπτυξη της οικονομίας και θα μειώσουν την ανεργία. Τα έργα αυτά βρίσκονται ακόμα στα χαρτιά ακριβώς λόγω της γραφειοκρατίας. Λύσεις υπάρχουν, χρειάζεται όμως να ληφθούν δραστικές αποφάσεις. Μια από αυτές είναι και η μείωση του διοικητικού φόρτου.
Η ΟΕΒ έχει ήδη εισηγηθεί αρκετές φορές στην Κυβέρνηση τρόπους οι οποίοι θα βοηθήσουν στη μείωση έστω των γραφειοκρατικών διαδικασιών. Η οικονομική κρίση δημιουργεί και σε αυτόν τον τομέα πρόκληση για επίλυση του χρονίζοντος αυτού προβλήματος. Θα πρέπει λοιπόν να μειωθούν δραστικά οι καθυστερήσεις στις αδειοδοτήσεις και τις άλλες υπηρεσίες προς τις επιχειρηματικές μονάδες ενώ ταυτόχρονα θα πρέπει, για αύξηση της παραγωγικότητας, να εισαχθεί νέο σύστημα αξιολόγησης των δημοσίων υπαλλήλων με βάση τα αποτελέσματα της δουλειάς τους και όχι τα έτη υπηρεσίας τους. Θα πρέπει επίσης να διευθετηθεί το χρονίζον πρόβλημα του ωραρίου λειτουργίας της Δημόσιας Υπηρεσίας ώστε να εξυπηρετούνται καλύτερα οι ανάγκες της οικονομίας και των πολιτών.
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΕΒ
Κυρίες και κύριοι,
Η ΟΕΒ αντιλαμβανόμενη πλήρως τις υποχρεώσεις της έναντι της Κυπριακής Οικονομίας, έχει ήδη αναλάβει δραστικό ρόλο για υποβοήθηση των επιχειρήσεων και στήριξή τους μέχρι την έξοδο από την κρίση. Μεταξύ άλλων η Ομοσπονδία μας προωθεί τα αιτήματα των επιχειρηματιών ώστε να ενισχύεται η δραστηριότητά τους, με στόχο όχι μόνον την αύξηση του ρυθμού ανάπτυξης αλλά και τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας καθώς και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς τους και την ενθάρρυνσή τους για νέες καινοτόμες παραγωγές.
Η ΟΕΒ αναλαμβάνει συνεχώς νέες δραστηριότητες προς αυτή την κατεύθυνση ενώ επιπρόσθετα ενθαρρύνει τη δημιουργία νέων επιχειρήσεων, προωθεί την κατάρτιση και την επιμόρφωση με προγράμματα τα οποία η ίδια διαμορφώνει, στη βάση των αναγκών τις οποίες διαβλέπει να υπάρχουν, δραστηριοποιείται έντονα στον τομέα της προώθησης των εξαγωγών, βοηθά τις επιχειρήσεις να αξιοποιήσουν τα εθνικά και τα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά προγράμματα παρέχοντας τους υπηρεσίες και στήριξη.
Πέραν των πιο πάνω με την καθιέρωση του Βραβείου Καινοτομίας και του Βραβείου Επιχειρηματικής Αριστείας ενθαρρύνει περαιτέρω τον υγιή ανταγωνισμό.
Με ευρηματικότητα η ΟΕΒ προσπαθεί συνεχώς να βοηθήσει με τους δικούς της τρόπους ώστε η χώρα μας όχι μόνον να ξεπεράσει την οικονομική κρίση, αλλά και να βγει όσο γίνεται λιγότερο λαβωμένη από αυτήν. Η έγνοια όμως δεν σταματά μέχρι την έξοδό μας από την κρίση. Πάει πέραν αυτής. Ήδη έχουμε ενδιατρίψει στις γενεσιουργές αιτίες και έχουμε καταλήξει ότι η οικονομική κρίση απέδειξε πως θα πρέπει πλέον να διαμορφωθεί ένα περιβάλλον το οποίο:
- Να ελαχιστοποιεί τους επενδυτικούς κινδύνους,
- Να προσφέρει περισσότερη διαφάνεια και ενημέρωση στους επενδυτές
- Να υποχρεώνει τις επιχειρήσεις να λειτουργούν σε περισσότερο ορθολογιστική βάση.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 2008
Κυρίες και κύριοι,
Η παγκόσμια οικονομική κρίση, που έπληξε το διεθνές οικονομικό σύστημα το 2008, επηρέασε αρνητικά και την Κύπρο. Δεν θα σας κουράσω παραθέτοντας αριθμούς, για όλες τις οικονομικές εξελίξεις της χρονιάς. Θα περιορισθώ σε ορισμένα μόνον ενδεικτικά στοιχεία τα οποία αποτυπώνουν το περιβάλλον στο οποίο κινήθηκε η οικονομία μας το 2008.
Ο ρυθμός ανάπτυξης κατά την υπό ανασκόπηση χρονιά, μειώθηκε στο 3,7% σε πραγματικούς όρους σε σύγκριση με 4,4% το 2007.Η οικονομική ανάπτυξη προήλθε κυρίως από την εγχώρια ζήτηση και ειδικότερα από την ιδιωτική κατανάλωση, τις ιδιωτικές επενδύσεις σε κατασκευαστικά έργα και μηχανικό εξοπλισμό και τις εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών. Ανά τομέα η ανάπτυξη στηρίχθηκε κυρίως στις υπηρεσίες και στις κατασκευές τους πρώτους επτά τουλάχιστον μήνες του έτους. Ο γεωργικός τομέας παρουσίασε αρνητικό ρυθμό ανάπτυξης ύψους 11,9% ενώ η συνεισφορά του στο Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν μειώθηκε στο 1,7% από 2% που ήταν το 2007.Πτώση παρουσίασε και ο ρυθμός ανάπτυξης του τομέα της μεταποίησης ο οποίος ήταν αρνητικός 0,1% σε σύγκριση με άνοδο 0,9% το 2007.Μείωση σημειώθηκε και στον ρυθμό ανάπτυξης του τομέα των κατασκευών που έφθασε το 5% σε σύγκριση με 7,4% το 2007.Να σημειωθεί ότι η μείωση οφείλεται κυρίως στην επιβράδυνση που παρατηρήθηκε στη ζήτηση κατασκευαστικών έργων.
Αύξηση παρουσίασε ο εναρμονισμένος ρυθμός πληθωρισμού που έφθασε το 4,4% σε σχέση με 2,2% το 2007.Η άνοδος οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στις αυξήσεις των τιμών των τροφίμων, των πρώτων υλών και του πετρελαίου.
Η ικανοποιητική πορεία της οικονομίας πέρσι αντανακλάται και στην αγορά εργασίας όπου επικρατούσαν σχεδόν συνθήκες πλήρους απασχόλησης. Το ποσοστό της ανεργίας παρέμεινε στο 3,9% του οικονομικά ενεργού πληθυσμού, όπως ήταν και το 2007.
Το 2008 έκλεισε με πλεόνασμα ύψους 1% του ΑΕΠ σε σύγκριση με πλεόνασμα 3,5% το 2007.Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται στην επιβράδυνση του ρυθμού αύξησης των εσόδων κυρίως στη μείωση των δραστηριοτήτων στον τομέα των ακινήτων καθώς και σε επιτάχυνση του ρυθμού αύξησης των δαπανών. Τα δημόσια έσοδα ανήλθαν στα 7,6 δισεκατομμύρια ευρώ αυξήθηκαν δηλαδή κατά 5,8% σε σύγκριση με το 2009.Ανοδος σημειώθηκε και στις δημόσιες δαπάνες που ανήλθαν στα 7,4 δισεκατομμύρια ευρώ σημειώνοντας αύξηση 11,8% σε σύγκριση με το 2007.
Το έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε στο 12,4% του ΑΕΠ το 2008 από 11,7% που ήταν το 2007.
Το Χρηματιστήριο Αξιών Κύπρου έκλεισε το 2008 με ζημιές που αγγίζουν το 77,15%.Ο Γενικός δείκτης κατέγραψε φθίνουσα πορεία φθάνοντας στις 1101 μονάδες απο 4.820 στο τέλος του 2007.
ΠΕΠΡΑΓΜΕΝΑ
Θα πρέπει να τονιστεί ιδιαίτερα το γεγονός ότι το 2008 ήταν η χρονιά κατά την οποία η χώρα μας μπήκε στην Ευρωζώνη υιοθετώντας το ευρώ ως το εθνικό της νόμισμα. Η μετάβαση από την κυπριακή λίρα στο ευρώ την Πρωτοχρονιά του 2008 αποτέλεσε σημαντική εξέλιξη για τη διασφάλιση οικονομικής σταθερότητας και κοινωνικής προόδου. Ο ρόλος που διαδραμάτισε η ΟΕΒ στην ενημέρωση και κατάλληλη προετοιμασία του επιχειρηματικού κόσμου για την υιοθέτηση του ευρώ ήταν σημαντικός και συνεχίστηκε ολόκληρη τη χρονιά.
Η επίλυση διαρθρωτικών προβλημάτων και η διαμόρφωση ευνοϊκού επιχειρηματικού κλίματος είναι ένας μόνιμος πλέον στόχος της ΟΕΒ. Κατά το χρόνο που πέρασε η ΟΕΒ ανέπτυξε πρωτοβουλία για τη δημιουργία της Περιφέρειας Γνώσης Λευκωσίας σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Κύπρου, την Κυβέρνηση και τις τοπικές αρχές.
Ο επιτυχημένος θεσμός του Κυπριακού Βραβείου Καινοτομίας της ΟΕΒ σε συνεργασία με την Κυβέρνηση, το Ίδρυμα Προώθησης Έρευνας και το Πανεπιστήμιο Κύπρου έχει πετύχει να κινήσει το ενδιαφέρον της κοινωνίας και της πολιτείας για την καινοτομία. Ο θεσμός αυτός βοηθά πολύ την ανταγωνιστικότητα και την επικερδότητα των επιχειρήσεων μας. Αυτό ενθάρρυνε την ΟΕΒ για να εισάξει από φέτος ένα ακόμα θεσμό, της βράβευσης της Επιχειρηματικής Αριστείας που σύντομα θα δημοσιοποιηθεί.
Η δραστηριότητα της ΟΕΒ κατά το 2008 δεν περιορίστηκε μόνο στα γεωγραφικά πλαίσια της Κύπρου αλλά έχει να επιδείξει έντονη παρουσία τόσο στα πλαίσια της Ενωμένης Ευρώπης όσο και της Μεσογείου αλλά και σε Διεθνείς Οργανισμούς. Σ’αυτό τον τομέα δραστηριότητας η ΟΕΒ όχι μόνο συνέβαλε στη διαμόρφωση πολιτικών αλλά προέβαλε την Κύπρο ως επιχειρηματικό κέντρο και ως χώρα με ευκαιρίες επιχειρηματικών συνεργασιών και επενδύσεων.
Η ΟΕΒ ως η εργοδοτική οργάνωση της χώρας μας και επομένως βασικός κοινωνικός εταίρος, προώθησε και προέβαλε το κοινωνικό πρόσωπο των επιχειρήσεων μας. Για τον σκοπό αυτό η ΟΕΒ το 2008 καθιέρωσε ως ετήσιο θεσμό την απονομή Βραβείου Κοινωνικής Αριστείας στις επιχειρήσεις και Οργανισμούς. Τη χρονιά που πέρασε η ΟΕΒ κάλεσε τα μέλη της να συμβάλουν στην εξοικονόμηση της κατανάλωσης νερού και ενέργειας. Επιπρόσθετα, προς το σκοπό αυτό, η ΟΕΒ πέτυχε σε συνεργασία με την Κυβέρνηση και την ΑΗΚ να ενισχύσει τις εξειδικευμένες εκθέσεις που οργανώνει (Savenergy και Envirotec) τόσο σε αριθμό εκθετών όσο και επισκεπτών. Η διοργάνωση σεμιναρίων και η συμμετοχή σε συνέδρια με θέμα την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη των επιχειρήσεων αποτελούν μια διαχρονική προσπάθεια της ΟΕΒ η οποία συνεχίστηκε κατά το 2008.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Ως ΟΕΒ γνωρίζουμε πολύ καλά πώς ακριβώς έχει η σημερινή οικονομική πραγματικότητα. Δεν θέλομε να ωραιοποιούμε καταστάσεις. Γνωρίζουμε ότι βρισκόμαστε στη μέση μιας καταιγίδας της οποίας, όπως προανέφερα, το τέλος κανείς δεν είναι σε θέση να προσδιορίσει χρονικά. Μελετήσαμε – γι’ αυτό και γνωρίζουμε- τους τρόπους με τους οποίους θα πρέπει να την αντιμετωπίσουμε για να βγούμε από αυτήν καλύτεροι και σοφότεροι.
Βρισκόμαστε κι εμείς όπως και η Κυβέρνηση καθημερινά μπροστά σε δύσκολες αλλά και κρίσιμες αποφάσεις οι οποίες έχουν κόστος. Για όλους.
Οι αποφάσεις αυτές όμως πρέπει να ληφθούν και θα κρίνουν το μέλλον της πατρίδας μας. Η πορεία δεν είναι εύκολη. Γι’ αυτό συλλογικά ας αναλάβουμε την ευθύνη, να πούμε τα πράγματα με το όνομά τους, να δούμε την πραγματικότητα κατάματα για να μπορέσουμε πιο αποτελεσματικά να την αντιμετωπίσουμε. Χρειάζεται όμως να δράσουμε γρήγορα, έγκαιρα και αποφασιστικά για να προωθήσουμε τις αλλαγές που επιβάλλεται να γίνουν ώστε να οδηγηθούμε στην έξοδο από την κρίση με ασφάλεια και σιγουριά.
Δεν υπάρχει άλλος δρόμος. Δεν υπάρχει άλλος χρόνος.
Σας ευχαριστώ.